|
Bu bina, Osmanlı Neo-Klasik akımın Büyükada’daki
temsilcisidir. Mimarı kesin olarak bilinmemekle birlikte bu uslubun
temsilcilerinden olan ve Bostancı ile Moda iskelelerini de yapan
Mimar Vedat Tek olduğu tahmin edilmektedir. Yapım tarihi 1914 ‘tür.
Çinileri Kütahyalı Mehmed Emin Efendi tarafından yapılmıştır. 1999-2001
yıllarında restorasyon uygulanmıştır. |
|
19.yy sonu ile 20.yy. başlarında yaptırılan
ahşap köşkler geleneksel Türk mimarisi ile Batı'dan gelen mimari uslüpların
karışımı olarak ortaya çıkmışlardır. Özellikle bizzat geliştiği Belçika,
Almanya, Fransa gibi ülkelerde bile az sayıda örneği bulunan Art Nouveau
uslubunda çok sayıda ve önemli derecede örnekleri Büyükada'da bulunmaktadır.
Bu köşkleri haritada gösterilen Küçük Tur yolunu izleyerek görebilirsiniz.
İsa Tepesinde Hristos Manastırı’nın biraz ilerisinde
Büyükada'nın en güzel yerlerinden birinde kuruludur. 1898 yılında
bir Fransız şirketi tarafından otel olarak inşa edilmiştir. Yapının
mimarı Alexandre Vallaury’dir.İstanbul'da doğmuş ve yaşamış olan
Fransız asıllı bir mimardır. Yetimhane binası 26.000 m2'lik bir
alan içinde bulunmaktadır. Yapı araziye kuzey-güney istikametinde
yerleşmiş bir konumdadır. Boyu 101 m.dir. Yüksekliği araziye göre
22-24 m. arasında değişmektedir. Yapının özelliği geleneksel Türk
konut şemasının ve teknolojisinin farklı boyutta ve işlevde bir
yapıya uygulanmasıdır. Çıkmalar, çıkma destekleri, pencereler, çatı
Türk mimarisinin bütün özelliklerini taşımaktadır. Bu bina ahşap
karkas sistemde bu büyüklükte yapılmış Türkiye'deki, belki de dünyadaki
tek yapıdır. Bina otel olarak yapılmasına rağmen devletten izin
alınamaması yüzünden çalıştırılamamıştır. Daha sonra bir zengin
Rum aile tarafından satın alınarak Patrikhaneye bağışlanmıştır.
Parikhane tarafından da yetim Rum çocukları için okul olarak kullanılmıştır.
1970’lerin başlarında bina boşaltıldı. Yaklaşık 30 yıldır boş olarak
tutulmaktadır. |
|
| |
|
Ada Camii sokağında, yolun üzerinde kalan bir bahçe içindedir.
Mimari açıdan eklektik bir yapıdır. II. Abdülhamid’in emri ile 1895
yılında inşa edilmiştir. Kesme küfeki taştan yapılmış olup iki katlıdır.
Alt katı o yıllarda henüz okulu olmayan Türk çoçukları için okul
olarak yapılmış, sonra okul başka binaya taşınınca, alt kat mescit
olarak değerlendirilmiştir. Cami mekânı kareye yakın dikdörtgen
planlıdır. Mihrap ve duvarlar çini taklidi nakışlarla süslüdür.
Minaresi kesme küfeki taştan yapılmış olup, tek şerefelidir. |
|
Nizam Cd. No.81 Büyükada adresindedir. 1967 yılında yapılmıştır.
Çarşı içinde Ş.Recep Koç caddesi 26 numaradadır.1986 yılında yapılmıştır.
Kumsal semtinde Deniz Kulübü Sokağında 22 numaradadır.1985
yılında yapılmıştır.
|
Patrikhane kayıtlarına göre inşa tarihi
1751’dir. Bu tarihte yapılmış olan küçük kilise, şapel ve dua yeri
eski kilise diye bilinir ve iki katlı, kiremit örtülü küçük bir
yapıdır. Tepede çan kulesinin hemen arkasındaki kesme taştan yapılmış
olan kilise ise yeni Aya Yorgi Kilisesidir ve 1905 de inşa edilmiş,
1909 yılında açılışı yapılmıştır. |
|
Manastır Karacabey Koyu’nun kuzeye bakan yamacında
kuruludur. Bizans döneminde asıl manastır ve kilise deniz kenarında kurulu
idi. Zamanla bu manastır yıkılıp denize göçünce XVI. yüzyılda şimdiki
yerinde küçük bir kilise olarak yapıldı. 1894’deki büyük depremde yıkılan
Heybeliada Ruhban Mektebini’ni yeniden inşa ettiren banker Stefanovik,
artan malzeme ile de Aya Nikola manastırını yaptırmıştır.
Ada’nın ikinci yüksek tepesi olan İsa Tepesi’nde kurulu
olan ve aslı belki Bizanslılar dönemine dayanan bu manastır, 1597
yılında Patrik Meletios Pigas tarafından yeniden kurulmuştur.
6 Ağustos yortu günüdür. Bir anlamda bağ bozumunu sembolize etmektedir.
O gün gelen ziyaretçilere papaz tarafından (bir zamanlar) üzüm
ikram edilirmiş.
|
|
| AYA
DİMİTRİ CEMAAT KİLİSESİ |
|
Ada’nın Kumsal semtinde, Zağnos Paşa caddesi
ile Alaçam sokağının kesiştiği yerde büyük bir bahçe içindedir. Büyük
dini bayramlarda ayin burada yapılmaktadır.Ortodoks adalıların müşterek
gayret ve katkıları ile inşa edilmiştir. Dış cephede girişin üzerindeki
kitabede 1856-1857 tarihi okunmaktadır. Dik dörtgen planlı, üç neflidir.
Bir kapısı çarşı caddesine, diğer kapısı arabacılar
meydanına açılır. Panagiya Kiliseleri Meryem Ana adına yapılır ve üç yortuya
atfedilir. Meryem Ana’nın doğumu (26 Ekim), Meryem Ananın mabede girmesi
(21 Kasım), Meryem Ananın ölümü (15 Agustos). Adadaki büyük kilise de
Meryem Ana’nın ölümüne adanmıştır ve bulunduğu yer Ada’nın eski mezarlık
alanıdır.
Maden semtinde Yılmaz Türk caddesinde evler arasında, yolun hemen
altında, küçük bir şapeldir. Yoldan 17 basamakla inilir. Bunun da eski bir
mezarlık kilisesi olduğu tahmin edilmektedir.
| PROFİTİS
İLİAS MEZARLIK KİLİSESİ |
|
Aya Nikola’da Rum Ortodoks mezarlığı içindedir. 1878 yapılmıştır.
4 x 7mt. ölçüsünde dikdörtgen planlı, ahşap basit bir yapıdır.
Anadolu kulübü’nden Çankaya Meydan’nına çıkan Mehmetçik
sokakta soldadır. 1868 yılında Avrupalı tüccar Andon Apelyan tarafından
Meryem Ana adına yaptırlmıştır. Tek açıklıklı dikdörtgen bir hacimden
ibaret olup beşik tonoz örtülü, beşik çatılı kiremit örtülüdür. |
|
| SAN
PACİFİCO LATİN KATOLİK KİLİSESİ |
|
Bahçesi bir taraftan Lâla Hatun sokağına bir
taraftan Yeni sokağa bakar. 1885 yılında yapılmıştır. Dikdörtgen
planlı tek açıklıklı beşik tonoz örtülü, ahşap beşik çatılıdır.
Ortodoks kiliselerinin aksine İkonastasis yoktur. Basit bir narteksi
vardır. |
|
| |
|
| MUSEVİ
SİNAGOGU (Heset Le Abraham Sinagogu) |
|
Kumsal semtinde olup dikdörtgen planlıdır. Sivri bir kubbesi
vardır. 1921 yılında yapılmıştır. |
|
|
